Endokrinoloqa səbəbi aydın olmayan yorğunluq, çəki artımı və ya itkisi, saç tökülməsi, artmış tərləmə, istiyə və ya soyuğa dözümsüzlük, əl titrəməsi, aybaşı pozğunluğu, boyunda şişkinlik, çox su içmə və tez-tez sidiyə getmə şikayətlərində müraciət olunur. Ailənizdə şəkərli diabet, tiroid xəstəliyi və ya piylənmə varsa, şikayət olmadan da profilaktik müayinə tövsiyə edilir.
Endokrin xəstəliklər niyə gec aşkarlanır?
Endokrin xəstəliklərin böyük hissəsi fərqli və qeyri-spesifik simptomlarla özünü göstərir. Yorğunluq, saç tökülməsi və ya çəki dəyişikliyi olan insan çox vaxt əvvəlcə terapevtə, dermatoloqa, nevroloqa və ya kardioloqa müraciət edir. Praktikada tiroid xəstəliyi şübhəsi ilə gələn xəstədə şəkərli diabet, ayaq ağrısı ilə gələn xəstədə hipotireoz aşkarlandığı hallar tez-tez rast gəlinir.
Bəzən isə endokrin xəstəliklər heç bir klinik simptom göstərmədən irəliləyir və orqan zədələnməsi ilə nəticələnir.
Hansı əlamətlərdə endokrinoloq konsultasiyası düşünməliyik?
- Yuxululuq
- Fikri cəmləyə bilməmək, konsentrasiya problemi
- Emosional dəyişkənlik
- Çəki itkisi və ya çəki artımı
- Yorğunluq
- Artmış tərləmə
- Saç tökülməsi
- Dırnaqların zəifləməsi
- Aybaşı pozğunluğu
- Dərinin quruluğu və ya artmış yağlılığı
- İstiyə və ya soyuğa dözümsüzlük
- Əllərdə titrəmə
- Kişilərdə süd vəzilərinin böyüməsi (ginekomastiya)
- Ürək döyüntülərinin sayının normadan az və ya çox olması
- Arterial təzyiqin normadan yüksək və ya aşağı olması
- Görmənin zəifləməsi
- Qalxanabənzər vəz nahiyəsində şişkinlik və ya ağrı
- Su tələbatının dəyişməsi
- Sidik ifrazı intensivliyinin artması
- Cinsi istəyin azalması
Şikayətim yoxdur — yenə də yoxlanmalıyammı?
Aşağıdakı hallarda şikayət olmadan da müayinədən keçmək məsləhətdir:
- Ailənizdə şəkərli diabet, tiroid xəstəliyi və ya piylənmə varsa
- Bədən kütlə indeksiniz 25-dən yuxarıdırsa
- Hamiləlik planlayırsınızsa
- Hamiləlik diabeti keçirmisinizsə
- Polikistik yumurtalıq sindromunuz varsa
- Yüksək təzyiq və ya xolesterin pozğunluğunuz varsa
- 45 yaşdan yuxarısınızsa
Nə etməli?
Bədəninizi dinləyin. Şikayət varsa mütəxəssis yardımı alın. Endokrin xəstəliklərin əksəriyyəti erkən mərhələdə aşkarlandıqda yaxşı idarə olunur.
Tez-tez verilən suallar
Endokrinoloq hansı xəstəliklərə baxır?
Şəkərli diabet, qalxanabənzər vəz xəstəlikləri, insulin müqaviməti, piylənmə, hipofiz və böyrəküstü vəz xəstəlikləri, kalsium və sümük mübadiləsi pozğunluqları, reproduktiv hormonal problemlər, vitamin və mineral çatışmazlıqları.
İlk qəbula analizlə gəlməliyəmmi?
Əvvəlki analizləriniz varsa mütləq gətirin. Yeni analiz təyinatı müayinədən sonra veriləcək.
Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (WHO) · Endocrine Society klinik bələdçiləri · American Diabetes Association, Standards of Care in Diabetes
Bu saytdakı məlumat maarifləndirmə məqsədi daşıyır, fərdi diaqnoz və müalicə göstərişi deyil və həkim müayinəsini əvəz etmir. Təcili tibbi vəziyyətdə 103 nömrəsinə müraciət edin.
Şikayətiniz varsa müayinəni təxirə salmayın
Endokrin xəstəliklərin əksəriyyəti erkən mərhələdə aşkarlandıqda yaxşı idarə olunur.